< Terug naar overzicht van deze nieuwsbrief

Jaargang 2017, Nummer 2, 20 maart 2017

Deze nieuwsbrief is bedoeld voor iedereen die geïnteresseerd is in de archieffunctie en informatievoorziening. Abonneren kan via de website van Rijksoverheid.nl

Standaardisatieraad voor beheer, advies en ontwikkeling kennisproducten

Bron: website Gelders Archief

Het Nationaal Archief heeft een Standaardisatieraad opgericht. De raad adviseert over de relevantie en juiste toepassing van kennisproducten die bijdragen aan de duurzame toegankelijkheid van overheidsinformatie. Denk aan normen, methodes en handreikingen over wat overheidsorganisaties kunnen doen om hun informatie meer duurzaam toegankelijk te maken. Op 9 maart vond de eerste bijeenkomst plaats.

De Standaardisatieraad streeft niet alleen naar meer bekendheid met deze kennisproducten bij overheidsorganisaties, maar ook naar de toepasbaarheid en het daadwerkelijke gebruik ervan. Alles ter bevordering van duurzame toegankelijkheid van overheidsinformatie. Lees meer>

Beleidsherziening: minder voorwaarden open-datagebruik

Het digitale materiaal dat het Nationaal Archief beheert is grotendeels beschikbaar als open data. Door wie en onder welke voorwaarden deze informatie gebruikt  kan worden, staat beschreven in het Beleid Open Collectiedata. Het Nationaal Archief heeft dit beleid onlangs geëvalueerd en aangepast ten gunste van hergebruik en toegankelijkheid van overheidsinformatie.

Een van de belangrijkste wijzigingen (het afschalen van licenties) heeft tot gevolg dat  hergebruikers op nog eenvoudiger wijze gebruik kunnen maken van de open data, zonder dat daar voorwaarden zoals naamsvermelding aan zijn verbonden. Op die manier wil het Nationaal Archief haar collectie beter onder de aandacht brengen van het grote publiek. Lees meer>

Kennisbijeenkomst basiskennis metadata

Fotograaf: Anne Reitsma Fotografie.

Basiskennis over standaarden, dat kregen de deelnemers aan een dynamische kennisbijeenkomst mee op 7 februari. Het ging daarbij specifiek over de standaarden RGBZ (Referentiemodel Gemeentelijke Basisgegevens van Zaken) en Toepassingsprofiel Metadata Lokale Overheden (TMLO). “Door deze basiskennis worden archiefprofessionals bij het zaakgericht werken gelijkwaardige gesprekspartners voor informatiespecialisten van de gemeentes”, vertelt Gijsbert Kruithof van het Nationaal Archief en lid van het kennisplatform Architectuur. Lees meer>

VOC-tentoonstelling en historisch belang van archief

Op donderdag 23 februari openden de burgemeesters van de 6 VOC-steden Amsterdam, Delft, Enkhuizen, Hoorn, Middelburg en Rotterdam de tentoonstelling De wereld van de VOC in het Nationaal Archief. Minister Jet Bussemaker van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap sprak over het historische belang van het VOC-archief en de recente digitalisering van deze archieven voor het inzicht in het verleden van ons land.
 
Om deze archieven voor de toekomst beter te kunnen bewaren, beheren en presenteren, is een grootschalig digitaliseringsproject gestart. Op dit moment zijn al ruim 9.5 miljoen (!) scans van VOC-materiaal vervaardigd. Met het VOC-archief kan de vorming van de Nederlandse handelsnatie worden gereconstrueerd: vanuit de uiteindelijke genationaliseerde VOC kan een rechte lijn worden getrokken naar het staatsbedrijf van de Nederlandsche Handel- Maatschappij (NHM) en het huidige ABN AMRO. Een geschiedenis van overheidshandelen die wordt of zal worden bewaard bij het Nationaal Archief als rijksarchiefbewaarplaats.
Lees meer>

Kennisplatforms breiden uit

De nieuwe samenwerking met de archiefbranchevereniging BRAIN/KVAN heeft geleid tot de oprichting van 2 nieuwe kennisplatforms: Juridische Vraagstukken en Toezicht. Daarnaast is vanuit de Nationale Coalitie Digitale Duurzaamheid (NCDD) en de expertgroep Webarchivering het kennisplatform Webarchivering ontstaan. “Een waardevolle aanvulling”, vertelt Puck Huitsing, coördinator bij BRAIN. “Want ook die onderwerpen spelen een belangrijke rol en schakel bij het duurzaam toegankelijk houden van overheidsinformatie.”
 
Ander positief nieuws is dat 4 Kennisplatforms geadopteerd zijn door partners binnen het Kennisnetwerk Archieven: KVAN/BRAIN trekt het platform Professionalisering, het Zeeuws Archief Informatievoorziening overheden, de gemeente Deventer E-depot en digitale verwerving, en Het Waterlands Archief Architectuur. Lees meer>

Week van het Digitaal Erfgoed loopt storm

Van 7 t/m14 april 2017 organiseert het Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE) voor de tweede keer de Week van het Digitaal Erfgoed. Tijdens deze week vinden er door het hele land uiteenlopende workshops en bijeenkomsten plaats rondom het toegankelijk maken van digitaal erfgoed. De bijeenkomsten zijn bijna volgeboekt. Dus wie er nog bij wil zijn, moet snel reageren. 

Tijdens de Week organiseert het Netwerk Digitaal Erfgoed (NDE) 16 verdiepende sessies door het hele land. Zo is er op 10 april in het Gelders Archief een workshop over Persistent Identifiers als middel in de strijd tegen linkrot. Gaat de interesse uit naar immaterieel erfgoed? Ga dan naar de workshop The story of our life die het NDE organiseert op 13 april. Op hetzelfde moment is er ook een workshop over de nieuwe uitdagingen om collectie-informatie via linked open data met elkaar te verbinden. Lees meer>

The Deep Archive: effecten van informatietechnologie en -intelligentie

“In 2009 was de totale omvang van alle digitale opslag 500 Exabyte, oftewel 500 miljard Gigabyte, dat is 10 keer een stapel boeken van de aarde naar Pluto. Zeven jaar later is de toename exponentieel en zijn we in het tijdperk van de Zetabyte aanbeland. Die stapel boeken reikt nu tot buiten ons zonnestelsel. Het geeft de magnitude aan van de context van archiefinstellingen. Het vraagt om nieuwe manieren van werken, van kennis ontwikkelen en kennis delen.”
 
Zo begint de bondige, prikkelende publicatie The Deep Archive, van Tom Demeyer, Waag Society. In het essay schetst Demeyer 2 mogelijke toekomstscenario’s, en de implicaties daarvan voor de archiefwereld. Het internet van dingen, oftewel Deep Archive, vraagt om nieuwe manieren van werken, van kennis ontwikkelen en kennis delen. Het vraagt wellicht ook om nieuwe taken voor de traditionele archieven, zo stelt Demeyer. Het zet aan tot denken over (informatie)beleid en ontwikkelopgaven op deze gebieden. Lees meer>

Algemene rijksarchivaris over Privacy by Design

Op 7 februari boog het iBestuur symposium zich over de ‘Grip op privacy’. Hoe doen we dat? Hoe kunnen we dit moeilijke vraagstuk oplossen. Want: "Opvattingen over privacy zijn veranderlijk, ze zijn tijdgebonden, situatiegebonden en worden beïnvloed door het gebruik,” aldus algemene rijksarchivaris Marens Engelhard in zijn presentatie.
 
Per 25 mei 2018 moeten instellingen de privacy-waarborgen kunnen bieden zoals de Algemene Verordening Gegevensbescherming vereist. Engelhard: “Mijn stelling is dat dat alleen kan als privacy in de architectuur wordt ingebed. Privacy by design.” Het van tevoren inbouwen van waarborgen voor bescherming van de persoonlijke levenssfeer. “Alles wat je achteraf doet is vrijwel onbegonnen werk en kost bergen aan tijd, menskracht en geld. De kans dat je dan toch fouten maakt is groot en met de nieuwe Algemene Verordening Gegevensbescherming worden die fors beboet.”
Lees de volledige presentatie van Marens Engelhard.
Lees de iBestuur-special 'Grip op Privacy'.

Wist u dat?

- Het Nationaal Archief interessante lezingen, rondleidingen en andere evenementen organiseert? 
- De ketelaarlezing 2016 Het grenzeloze archief: droom of nachtmerrie van professor Valerie Frissen nu te beluisteren is op de website van het Nationaal Archief?
- Op 5-7 april Erfgoedevent 2017 plaatsvindt over commercie, beheer & behoud, conservering & preservering, cross-overs met design en de facilitaire museale wereld? 
- Op donderdag 11 mei eSpecialisten de tweede editie van Dag van de Digitale Duurzaamheid organiseert voor en in samenwerking met Nederlandse overheidsinstellingen? 
- 12 en 13 juni de jaarlijkse KVAN-dagen (KVAN is de beroepsorganisatie voor archivarissen) plaatsvinden met als thema Publiek?!
- Het Nationaal Archief regelmatig archiefstukken in bruikleen geeft, zoals nu aan het Rijksmuseum voor hun Afrika-tentoonstelling Goede Hoop?
- Er tussen maart en juni als onderdeel van de VOC-tentoonstelling Bladeren op zaal is waarbij een deskundige een uniek archiefstuk uit de vitrine haalt en bespreekt?
- Er verhalen van nazaten van VOC-voorouders te beluisteren zijn op de website en dat u op diezelfde website kunt onderzoeken of u VOC-roots heeft?
- Het Nationaal Archief, het Rijksmuseum en de NTR, voor de 3e keer de Verkiezing van beste geschiedenisleraar van Nederland organiseren? En dat de inschrijving loopt tot 31 maart? 

Colofon

Nationaal Archief

Prins Willem Alexanderhof 20
2595 BE Den Haag
contact@nationaalarchief.nl